Turborotonde N471 Berkel en Rodenrijs BEELD IenW, Tineke Dijkstra Fotografie
BLOG

‘Een paar revolutionaire ideeën voor een versnipperd vakgebied’

Het vakgebied verkeerskunde is maatschappelijk erg relevant, maar tegelijkertijd heeft het zijn gebreken. Zo ontbreekt het aan een identiteit en aan een visie, denkt Mike Bérénos, projectmanager Mobility Meets Philosophy en voormalig docent aan de Universiteit van Hasselt en de NHTV in Breda. Hij deelt vijf punten waarop de sector zich zou moeten bezinnen.

BLOG – Al meer dan een decennium lang weten we dat het vakgebied dat naar de naam Verkeerskunde luistert een versnipperd vakgebied is, dus behoorlijk slecht georganiseerd is en (daardoor?) een te laag lerend vermogen heeft. Wat zou je aan die organisatie kunnen doen? Een paar revolutionaire ideeën. Deels al geventileerd in mijn afscheidsblog.

Manco’s van de verkeerskunde

In 2013 zijn in een eerste nationaal vakdebat deze manco’s door meer dan vijftig vakprofessionals geconstateerd. Toen, in 2013, werd ook het niet pro-actief bezig zijn genoemd als manco. Welnu, dit laatste is, om wat voor reden dan ook, niet meer het geval. Er zit momenteel veel beweging binnen en ook rondom dit vakgebied. Toch weer een mààr: veel is vrij willekeurig en ongericht. Wat weer mijns inziens te maken heeft met het ontbreken van:

a) een identiteit (“wie zijn we eigenlijk?”)

b) geen stippen op de horizon, ontbreken van een visie (“waar moeten we naar toe?”). Er is ook geen regie: > een ongestuurd vakgebied?

Overdenkingen

Ik heb er al veel over geschreven. Nu permitteer ik me wat wilde ideeën los te laten, met name over de organisatie. Een vijftal punten om te overdenken.

• Er moet een KMT (Kennisportaal Mobiliteit en Transport) komen. Jan Ploeger en Jan Klinkenberg hebben een aantal jaren terug een eerste aanloop genomen. Maar dat is gestrand, ook om de banale reden van geen geld. Verbinden van kennis en kennissen en dus ook beter organiseren van kennis was het prijzenswaardig adagium.

• De sociale kant van het vakgebied moet bij het ministerie van Sociale Zaken en Waterstaat ondergebracht worden, denkend aan nabijheid (bereikbaarheid van voorzieningen vanuit de woning; samen met gemeenten), het kunnen participeren aan maatschappelijke activiteiten, vervoersarmoede, communicatie en de gedragsbeïnvloeding. Wellicht, zo aan de naamgeving te zien, samen met het recent opgetuigde ministerie van Armoedebeleid, Participatie en Pensioenen?

• Infrastructuur en Waterstaat doet en is verantwoordelijk voor de fysieke infrastructuur, verkeersontwerp(techniek) en de verkeersveiligheid. Met (fysieke) bereikbaarheid van bestemmingsgebieden als voornaamste doel, en de leefbaarheid als randvoorwaarde.

• Er moet een Ministerie van Digitalisering komen. Helaas dit keer (kabinetsformatie 2022) weer niet gelukt. Dit ministerie moet helpen de infrastructuur, maar ook de middelen voor bijvoorbeeld het thuiswerken te faciliteren. Ik noem thuiswerken, maar zou eigenlijk veel breder moeten zeggen het faciliteren van de digitale mobiliteit, dus ook bij winkelen, onderwijs en andere activiteiten. Het vakgebied moet het niet alleen hebben over fysieke mobiliteit – “van A naar B” -, maar ook over “van A naar A en contact met B(‘s)”, de digitale mobiliteit. Nu zit de Digitalisering bij Economische Zaken en Klimaat(?).

• Er moet een interdepartementale denktank komen. Met een duidelijk en concreet geformuleerde opdracht, targets/output en tijdplanning. Wat moet wanneer geproduceerd worden, en waarom? Interdepartementaal, te beginnen met VRO, IenW, EZ&K (Digitalisering) en SZ&W. Op de achtergrond spelen ook de volgende ministeries mee: VWS en K&E. Maar je moet nu eenmaal ergens beginnen.

Mobiliteit ontstaat door behoefte om te communiceren

Als laatste het volgende – meer inhoudelijk – waar bij een hernieuwde organisatie ook rekening mee moet worden gehouden. Dat is het concept dat mobiliteit ontstaat door de (oer)behoefte van mensen om te communiceren. Dit concept vraagt aandacht. En dat communiceren met elkaar twee pijlers kent:

  • Dysiek, “van A naar B”,
  • Digitaal, “van A naar A (dus in A blijven) en contact met B(‘s)”. Zie ook de afbeelding.

Beide daardoor ontstane mobiliteiten kennen een systeem die deze mobiliteit faciliteert:

> Fysiek > het verkeers- en vervoerssysteem (VVS)

> Digitaal > het digitaal communicatie systeem (DCS). Daar kan zo’n Ministerie van Digitalisering substantieel bijdragen aan leveren.

Beide systemen kennen dezelfde componenten, te weten infrastructuur, ‘modi’/middelen en organisatie. Dat is interessant. Ook om te overdenken. Met de hamvraag: welke instrumenten, “knoppen en knopjes waar je aan kunt draaien”, in het digitale communicatie systeem zijn er om de fysieke mobiliteit in de gewenste richting te krijgen, met name het terugdringen van het ongewenste autoverkeer?

Dit artikel is geschreven Mike Bérénos. Hij is projectmanager Mobility Meets Philosophy en was voormalig docent aan de Universiteit van Hasselt en de NHTV in Breda. 

Auteur: Redactie

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.

'Een paar revolutionaire ideeën voor een versnipperd vakgebied' - VerkeersNet
Turborotonde N471 Berkel en Rodenrijs BEELD IenW, Tineke Dijkstra Fotografie
BLOG

‘Een paar revolutionaire ideeën voor een versnipperd vakgebied’

Het vakgebied verkeerskunde is maatschappelijk erg relevant, maar tegelijkertijd heeft het zijn gebreken. Zo ontbreekt het aan een identiteit en aan een visie, denkt Mike Bérénos, projectmanager Mobility Meets Philosophy en voormalig docent aan de Universiteit van Hasselt en de NHTV in Breda. Hij deelt vijf punten waarop de sector zich zou moeten bezinnen.

BLOG – Al meer dan een decennium lang weten we dat het vakgebied dat naar de naam Verkeerskunde luistert een versnipperd vakgebied is, dus behoorlijk slecht georganiseerd is en (daardoor?) een te laag lerend vermogen heeft. Wat zou je aan die organisatie kunnen doen? Een paar revolutionaire ideeën. Deels al geventileerd in mijn afscheidsblog.

Manco’s van de verkeerskunde

In 2013 zijn in een eerste nationaal vakdebat deze manco’s door meer dan vijftig vakprofessionals geconstateerd. Toen, in 2013, werd ook het niet pro-actief bezig zijn genoemd als manco. Welnu, dit laatste is, om wat voor reden dan ook, niet meer het geval. Er zit momenteel veel beweging binnen en ook rondom dit vakgebied. Toch weer een mààr: veel is vrij willekeurig en ongericht. Wat weer mijns inziens te maken heeft met het ontbreken van:

a) een identiteit (“wie zijn we eigenlijk?”)

b) geen stippen op de horizon, ontbreken van een visie (“waar moeten we naar toe?”). Er is ook geen regie: > een ongestuurd vakgebied?

Overdenkingen

Ik heb er al veel over geschreven. Nu permitteer ik me wat wilde ideeën los te laten, met name over de organisatie. Een vijftal punten om te overdenken.

• Er moet een KMT (Kennisportaal Mobiliteit en Transport) komen. Jan Ploeger en Jan Klinkenberg hebben een aantal jaren terug een eerste aanloop genomen. Maar dat is gestrand, ook om de banale reden van geen geld. Verbinden van kennis en kennissen en dus ook beter organiseren van kennis was het prijzenswaardig adagium.

• De sociale kant van het vakgebied moet bij het ministerie van Sociale Zaken en Waterstaat ondergebracht worden, denkend aan nabijheid (bereikbaarheid van voorzieningen vanuit de woning; samen met gemeenten), het kunnen participeren aan maatschappelijke activiteiten, vervoersarmoede, communicatie en de gedragsbeïnvloeding. Wellicht, zo aan de naamgeving te zien, samen met het recent opgetuigde ministerie van Armoedebeleid, Participatie en Pensioenen?

• Infrastructuur en Waterstaat doet en is verantwoordelijk voor de fysieke infrastructuur, verkeersontwerp(techniek) en de verkeersveiligheid. Met (fysieke) bereikbaarheid van bestemmingsgebieden als voornaamste doel, en de leefbaarheid als randvoorwaarde.

• Er moet een Ministerie van Digitalisering komen. Helaas dit keer (kabinetsformatie 2022) weer niet gelukt. Dit ministerie moet helpen de infrastructuur, maar ook de middelen voor bijvoorbeeld het thuiswerken te faciliteren. Ik noem thuiswerken, maar zou eigenlijk veel breder moeten zeggen het faciliteren van de digitale mobiliteit, dus ook bij winkelen, onderwijs en andere activiteiten. Het vakgebied moet het niet alleen hebben over fysieke mobiliteit – “van A naar B” -, maar ook over “van A naar A en contact met B(‘s)”, de digitale mobiliteit. Nu zit de Digitalisering bij Economische Zaken en Klimaat(?).

• Er moet een interdepartementale denktank komen. Met een duidelijk en concreet geformuleerde opdracht, targets/output en tijdplanning. Wat moet wanneer geproduceerd worden, en waarom? Interdepartementaal, te beginnen met VRO, IenW, EZ&K (Digitalisering) en SZ&W. Op de achtergrond spelen ook de volgende ministeries mee: VWS en K&E. Maar je moet nu eenmaal ergens beginnen.

Mobiliteit ontstaat door behoefte om te communiceren

Als laatste het volgende – meer inhoudelijk – waar bij een hernieuwde organisatie ook rekening mee moet worden gehouden. Dat is het concept dat mobiliteit ontstaat door de (oer)behoefte van mensen om te communiceren. Dit concept vraagt aandacht. En dat communiceren met elkaar twee pijlers kent:

  • Dysiek, “van A naar B”,
  • Digitaal, “van A naar A (dus in A blijven) en contact met B(‘s)”. Zie ook de afbeelding.

Beide daardoor ontstane mobiliteiten kennen een systeem die deze mobiliteit faciliteert:

> Fysiek > het verkeers- en vervoerssysteem (VVS)

> Digitaal > het digitaal communicatie systeem (DCS). Daar kan zo’n Ministerie van Digitalisering substantieel bijdragen aan leveren.

Beide systemen kennen dezelfde componenten, te weten infrastructuur, ‘modi’/middelen en organisatie. Dat is interessant. Ook om te overdenken. Met de hamvraag: welke instrumenten, “knoppen en knopjes waar je aan kunt draaien”, in het digitale communicatie systeem zijn er om de fysieke mobiliteit in de gewenste richting te krijgen, met name het terugdringen van het ongewenste autoverkeer?

Dit artikel is geschreven Mike Bérénos. Hij is projectmanager Mobility Meets Philosophy en was voormalig docent aan de Universiteit van Hasselt en de NHTV in Breda. 

Auteur: Redactie

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.