Snelweg A4 verdiepte ligging in polderlandschap BEELD IenW, Tineke Dijkstra Fotografie

Na weken van rust door corona leeft verkeer voorzichtig weer op

Het wordt weer langzaam drukker op de weg. Op snelwegen in Overijssel was het dinsdag 19 procent rustiger dan normaal, terwijl het 17 maart nog 37 procent minder verkeer was. Een verschil van 18 procentpunten. Voor heel Nederland zie je een verschil van gemiddeld 6 punten. Op het onderliggend wegennet is het verschil tussen beide dagen groter dan op het hoofdwegennet. Daar zie je een gemiddelde stijging van 11 procentpunten, met Gelderland als uitschieter: 19 procentpunten. Dat blijkt uit een analyse van de NDW.

De databank houdt sinds 17 maart de drukte op de weg bij, zowel voor het hoofd- als het onderliggend wegennet. Dat gebeurt op basis van de lussen in het netwerk voor verschillende dinsdagen. Die 17de is een markant moment. Het is de dag nadat premier Mark Rutte zijn toespraak hield, en is twee dagen na het moment waarop hij aankondigde dat alle horeca dicht moet. De databank houdt de ontwikkeling bij aan de hand van een index. Referentiedatum is dinsdag 3 maart, omdat die dag ‘verkeerskundig vrij representatief’, en dus redelijk normaal was.

Weinig gevallen

Laten we allereerst kijken naar het hoofdwegennet. Was het dinsdag 17 maart gemiddeld 37 procent rustiger dan ‘normaal’, op 21 april is dat percentage 31 procent, een verschil van 6 punten. In het noordoosten van Nederland zitten de grootste uitschieters. Was het 17 maart in Overijssel 37 procent rustiger dan normaal, op 21 april was dat nog ‘maar’ 19 procent. Drenthe volgt daarna, waar het verschil tussen beide dagen 12 procentpunten is.

Tekst gaat verder onder de tabel

Index intensiteiten HWN per provincie, waarbij 3 maart = 100 BEELD NDW

Gevraagd naar een verklaring voor de situatie in Overijssel, zegt NDW-onderzoeker Bas Turpijn: “Ik woon er toevallig zelf. Wellicht is het drukker omdat je daar weinig gevallen hebt en mensen daardoor toch iets meer geneigd zijn om op pad te gaan. Misschien speelt de werkgelegenheid ook mee. Er werken relatief veel mensen in de bouw en landbouw. Dat gaat ook allemaal door.”

Maar dat het drukker is, verbaast hem niet. “Het viel me wel op, maar ik hoor het om me heen meer. Bijvoorbeeld van andere vakgenoten. En ik merk het natuurlijk ook als ik zelf buiten ben: het is niet zo dat het verkeer stil staat.”

Aanscherping

Het verschil met ‘normaal’ wordt in bijna alle provincies met de loop der tijd minder groot. Op 24 maart is sprake van een dipje, en is het in acht provincies nog rustiger. Vanaf die datum wordt het vrijwel overal drukker op de weg, zij het heel voorzichtig.

Die 24ste is vlak na een nieuwe aanscherping van de maatregelen. Zo zijn alle bijeenkomsten zijn tot 1 juni verboden. Grapperhaus hekelde ook het gedrag van een aantal mensen afgelopen weekeinde die toch massaal bij elkaar kwamen, bijvoorbeeld op stranden of bij bouwmarkten. “Dat is slordig, laconiek en daarom asociaal. Het kost levens, onnodig. Gebruik je verstand.”

Pomp

Op het onderliggend wegennet is het verschil tussen 17 maart en 21 april groter dan op het hoofdwegennet. Gemiddeld genomen is het verschil 11 procentpunten. En ook hier zijn de uitschieters iets extremer. In Gelderland zie je een verschil van maar liefst 19 procentpunten. Daar is het 21 april nog 13 procent rustiger dan normaal. Een andere uitschieter is Friesland, waar het verschil tussen 17 maart en 21 april 16 procentpunten is. In Groningen is het verschil 15 procentpunten.

Tekst gaat verder onder de tabel

Index intensiteiten OWN per provincie, waarbij 3 maart = 100 BEELD NDW

Reden hiervoor kan zijn dat mensen eerder korte dan lange afstanden afleggen, denkt Turpijn. “Daar wijst onderzoek van Rijkswaterstaat ook op. Het aantal voertuigkilometers blijkt afgenomen, dat duidt erop dat lange afstanden dalen, en dat zie je dus terug op het hoofdwegennet. En je hoort het ook in de pompsector. Ondernemers daar hebben te maken met flinke omzetdalingen. Ook dat duidt erop dat het aantal kilometers dat mensen rijden sterk gedaald is. En dat zie je dus terug in deze cijfers.”

Turpijn merkt op dat de NDW niet van alle provincies gegevens heeft van het onderliggend wegennet. “Wellicht dat die cijfers er wel zijn en zijn provincies nu geïnteresseerd om die aan te leveren.”

Grootste stijger

Voor enkele drukke locaties waar vaak files staan, heeft de NDW de absolute etmaalintensiteiten verzameld. Onderstaand figuur toont de verschillen tussen 3 maart en 21 april. Ook daarin is een voorzichtige opleving waar te nemen. De A4 bij Zoeterwoude lijkt de grootste stijger.

Tekst gaat verder onder de grafiek

Absolute verschillen in etmaalintensiteiten alle verkeer voor alle richtingen tussen 3 maart en 21 april. A50 slechts één richting. BEELD NDW.

Hoe ontwikkelt de verkeersintensiteit zich per netwerk over de dag heen? Ook daar keek de NDW naar. Vooral het verkeer in de spitsuren is fors afgenomen en is nog steeds een halvering van normaal. Desalniettemin is na de ochtendspits een opleving van het verkeer te zien, een ontwikkeling die vorige week inzette. Toen was ook te zien dat het in de avonduren drukker werd. Dat is nog steeds zo.

Figuur 3 Verkeersindex verschillende dinsdagen per netwerk over de dag, waarbij 3 maart = 100 BEELD NDW

Auteur: Jan Pieter Rottier

Jan Pieter Rottier is binnen ProMedia Group als redacteur en presentator verantwoordelijk voor evenementen, tv-uitzendingen en andere video-content, zoals webinars en online congressen. Daarnaast schrijft hij regelmatig voor de Personenvervoer en Verkeer-vakbladen VerkeersNet, OVPro en TaxiPro.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.