FOTO Gemeente Amsterdam

Is de speed pedelec-helm ook veilig voor snorfietsers?

Biedt de speed pedelec-helm voldoende veiligheid en is die geschikt voor gebruikers van snorfietsen met trapondersteuning? Dat waren de vragen die TNO moest beantwoorden in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, vanwege de voorgenomen helmplicht voor snorfietsers. Het blijkt dat met de keuze voor een speed pedelec-helm aan snorfietsers qua hoofdbescherming een even zo goed of zelfs een beter veiligheidsperspectief wordt geboden dan aan speed pedelec-rijders.

In het onderzoek keek TNO of de speed-pedelec helm normering ook zou kunnen gelden voor snorfietsen die trapondersteuning (en daarmee fysieke inspanning) vereisen. Daarvoor werd een technisch-inhoudelijke vergelijking getrokken tussen twee snorfietssoorten – een historische rijwiel en een gemotoriseerd rijwiel – en de bestaande categorieën. Dit zijn de bromfiets, de speed-pedelec, de overige snorfietsen en elektrische fietsen. De onderzoeksorganisatie heeft gekeken naar verschillende factoren die grote invloed hebben op de ernst van een mogelijk verkeersongeval, zoals de massa,  het vermogen, de snelheid, de zithouding en de plek op de weg. Die aspecten zijn bij de twee snorfietssoorten vergeleken met die van de andere tweewielers.

Vergelijkingen

Bij TNO waren niet voldoende gegevens bekend om een uitspraak over veiligheid te kunnen doen in absolute zin over de hoeveelheid bespaarde ongevallen en het mogelijke letsel ten opzichte van het niet dragen van deze helm. Maar deze snorfietsen tonen op veel punten overeenkomsten met de speed pedelec, is de conclusie van TNO. Daardoor is het risico vaak vergelijkbaar of zelfs iets lager. Dit komt bijvoorbeeld omdat snorfietsers weliswaar iets harder rijden dan elektrische fietsen, maar de gemiddelde snelheid ligt wel iets lager dan die voor speed pedelecs.

Ook door de plek op de weg loopt een snorfietser iets minder risico dan bijvoorbeeld de reiziger op een speed pedelec of de bromfiets. Zij rijden namelijk buiten de bebouwde kom op het fietspad of bromfietspad, terwijl de gemeente het mag bepalen binnen de bebouwde kom. TNO is ervan uitgegaan dat speed pedelecs en bromfietsers binnen de bebouwde kom op de rijbaan moeten rijden. Snorfietsers rijden over het algemeen altijd op het fietspad. Wel is in Amsterdam een andere keuze gemaakt: snorfietsers moeten daar op de rijbaan. Daarbij is het dragen van een helm voor snorfietsers al verplicht. Dit is een keuze die ook andere steden overwegen.

Helmplicht

Minister Cora van Nieuwenhuizen gaf opdracht voor dit onderzoek, omdat het resultaat bijdraagt aan het ontwerpbesluit om een helmplicht in te stellen voor snorfietsers. De conclusie van TNO betekent in ieder geval dat in het kader van de verkeersveiligheid ook een speed pedelec-helm kan worden toegestaan. In een brief aan de Tweede Kamer zegt de minister de bevinding mee te nemen, als ze dit jaar een ontwerpbesluit maakt over de helmplicht van snorfietsen.

Ze laat nog meer studies uitvoeren. Zo is de RDW bezig met werkzaamheden aan een uitvoeringstoets en wordt gekeken of onderzoek mogelijk is naar de geschiktheid van de speed pedelec-helm voor alle soorten snorfietsen. Dit laatste zou mogelijk betekenen dat aanpassingen in het kentekenregister niet nodig zijn. De minister sprak eind vorig jaar de hoop uit in het voorjaar een ontwerpbesluit te kunnen sturen naar de Tweede Kamer.

Sneller actie

Dit overigens tot teleurstelling van diezelfde Kamer en de verkeerswethouders in Amsterdam, Utrecht, Den Haag en Rotterdam. Zij vroegen afgelopen november aan de minister om sneller actie te nemen om de helm voor snorfietsers verplicht te stellen, nadat de minister liet weten dat die helmplicht ‘ingewikkelder was dan gedacht’. Er waren volgens haar verschillende knelpunten, zoals het gemis aan eenduidige regels voor gemotoriseerde transportfietsen. Ze benadrukte echter ook dat het oplossen van alle hindernissen mogelijk was, al was hiervoor tijd nodig.

Dat de helm nog niet verplicht is voor snorfietsers in Nederland is een uitzondering in Europa en al in 2017 adviseerde SWOV om die plicht in te voeren. Op basis van een analyse van ongevallen bleek dat bij een fors aantal van de snorfietsongevallen het hoofdletsel voorkomen had kunnen worden als het slachtoffer maar een helm had gedragen.

Lees ook:

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur voor VerkeersNet en schrijft daarnaast voor verschillende andere vakbladen van Promedia Group, zoals OVPro.nl en TaxiPro.nl.

4 reacties op “Is de speed pedelec-helm ook veilig voor snorfietsers?”

Frans van Schoot|07.01.21|16:52

Veiligheid voor “trapondersteunde” snorfietsen, verwarrend of is de voertuig categorisering ondertussen ook gemuteerd.
Trouwens veilig maak je het zelf, een helm op zetten maakt het niet veiliger in het verkeer, maar een helm dragen beschermt wel bij ongelukken.

Reinder Rustema|07.01.21|14:45

Snorfietsen met trapondersteuning bestaan overigens nauwelijks. Het is overduidelijk een poging van de minister om de helmplicht te vertragen. Ze wil het niet, de Tweede Kamer wil het wel (95 van de 150 Kamerleden), dus rest haar alleen nog traineren. Ze heeft haar ambtenaren de opdracht gegeven om het heel zorgvuldig uit te voeren. Haal er zoveel mogelijk bij, ga zoveel mogelijk uitzoeken. Opdat de helmplicht niet aan haar cv blijft kleven. Als minister heeft ze al zo weinig bereikt immers.

Reinder Rustema|07.01.21|14:39

De minister wil nu zelfs TNO laten onderzoeken of de speedpedelec-helm voor alle snorfietsen een geschikte helm is. Door het Duitse keuringsinstituut TÜV gekeurd op een snelheid van 20km/u. De gewone fiets- èn e-bikehelm op 18km/u. Die helm kan niet sterker worden door die ventilatiegaten voor de lichaamswarmte. Het is een compromis tussen veiligheid en er (snel) mee kunnen fietsen. Best is een keiharde schaal uit 1 stuk met eronder een schokabsorberende laag. Gewone motorhelm dus.

Martin de Vries|07.01.21|14:33

Dit lijkt vooral veel desk research door TNO i.p.v. onderzoek met een scherpe blik op de praktijk. Zie volgende uitspraak: “… omdat snorfietsers weliswaar iets harder rijden dan elektrische fietsen, maar de gemiddelde snelheid ligt wel iets lager dan die voor speed pedelecs …”.

De werkelijkheid is dat de speedpedelec rijder noodgedwongen tussen het autoverkeer in moet rijden, waarbij ze amper met 40 km/h kunnen meekomen, en vervolgens door alle snorfietsers ingehaald worden met 50+ km/h”.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.