Verkeersdeelnemers laten zich ook onbewust sturen

kunstwerkZodra iemand zijn fiets op een rare plek neerzette, maakte kunstenares Roosmarijn Vergouw er met tape een vak omheen en plakte er nog 3 vakken naast. De tweede fietser die arriveerde zag een fiets keurig in een vak staan en besloot zijn fiets in het vak ernaast te zetten. De derde en vierde fietser deden hetzelfde. De ene fietser imiteerde dus de andere fietser. Vervolgens maakte de kunstenares er weer een paar vakken bij en zo ontstond als vanzelf een fietskunstwerk. Mensen zetten hun fiets neer op de plek waar zij het wilde. De chaos verdween omdat goed gedrag ander goed gedrag uitlokte. Het is een van de aansprekende voorbeelden in het rapport ‘Onbewuste invloeden op gedrag’ van Gerard Tertoolen en Robbin Lankhuijzen van adviesbureau XTNT.

Er wordt op dit moment al op verschillende manieren geëxperimenteerd met onbewuste invloeden op gedrag. Een relatief goedkope manier om de verkeersveiligheid te verbeteren, maar soms wel met vragen ten aanzien van de effectiviteit. Zo worden in schoolzones door het hele land steeds vaker felgekleurde paaltjes en opvallende attentiepalen toegepast. Deze palen hebben als doel om passerende automobilisten bij scholen en schoolroutes alerter te maken voor wat er in de omgeving gebeurd. Gewenst gevolg hierbij is dat de weggebruikers hun snelheid minderen. En het blijkt enigszins te helpen. Uit onderzoek in verschillende steden waar de paaltjes zijn geplaatst blijkt dat de snelheid (licht) afgenomen is en er minder klachten zijn binnengekomen over gevaarlijke situaties. En onder andere in Houten worden Dick Bruna afbeeldingen gebruikt om de verkeersdeelnemers te wijzen op de aanwezigheid van (spelende) kinderen. De borden worden geplaatst in schoolzones of woonstraten waar veel gevaarlijke situaties met kinderen en (met name) autoverkeer voorkomen. Door de afbeeldingen in de omgeving aan te brengen wordt het onderbewustzijn geprikkeld. Dick Bruna afbeeldingen associëren mensen met kinderen en weggebruikers matigen hierdoor hun snelheid en worden alerter op wat er in de omgeving gebeurd. Ook relatief effectief, aldus het rapport.

In Amsterdam is een proef gehouden bij verkeerslichten voor fietsers waar veel door rood werd gereden. Bij deze verkeerslichten is een bord geplaatst met daar op een smiley die zegt „Wacht op groen?. Deze positieve prompt (wacht op groen in plaats van stop voor rood) zorgde voor 17% minder fietsers die door rood reden. Bij de VU was er na twee weken zelfs een daling van 60% naar 32% fietsers die door rood rijden.

Het is een toepassingsgebied met potentie, dat wil zeggen: er is in de toekomst meer resultaat te behalen door het verder te ontwikkelen, aldus concluderen Tertoolen en Lankhuizen.

 

Auteur: Redactie

Reageren op dit artikel is niet mogelijk.