Ambulance FOTO Archief TaxiPro

Doel aantal verkeersdoden en -slachtoffers in 2020 niet gehaald

Maximaal 500 verkeersdoden en 10.600 ernstig gewonden in het verkeer in 2020. Dat was de doelstelling van het ministerie. Helaas lijkt die ambitie geen waarheid te worden. In 2019 vielen 661 doden en 21.400 verkeersslachtoffers met ernstig letsel en op basis van cijfers uit de eerste kwartalen van 2020 voorspelt SWOV dat die doelstelling buiten bereik ligt.

Dit blijkt uit De Staat van de Verkeersveiligheid 2020 van SWOV. Voor minister Cora van Nieuwenhuizen zijn de cijfers een signaal dat verbetering van de verkeersveiligheid in Nederland urgentie moet hebben. “Achter deze kille cijfers gaat enorm veel leed schuil. Dit leed van slachtoffers en nabestaanden maakt dat verkeersveiligheid voor mij topprioriteit is. Daarom blijf ik hier de komende tijd hard aan werken, samen met medeoverheden en maatschappelijke partijen.”

Verkeersdoden

Begin dit jaar maakte het CBS al bekend dat het aantal verkeersdoden in 2019 een fractie lager lag dan in 2018. Afgelopen jaar kwamen er 661 mensen om in tegenstelling tot 678 het jaar daarvoor. Tegelijkertijd concludeert SWOV in het rapport dat er in het laatste decennium geen sprake is van een dalende trend en dat de cijfers ook in de eerste maanden van 2020 onverminderd hoog blijven. Het doel van maximaal 500 verkeersdoden in 2020 lijkt daarmee verre van haalbaar.

Voor ernstig verkeersgewonden is niet alleen geen sprake van een dalende trend, maar lijken de aantallen zelfs toe te nemen tussen 2010 en 2019. Vorig jaar raakten 21.400 mensen ernstig gewond. Daarbij is met name de groep fietsers in de afgelopen jaren fors toegenomen – inmiddels valt 66 procent van alle ernstig gewonden onder deze groep. Opvallend is hierbij dat in 8 op de 10 gevallen geen motorvoertuig betrokken was.

Veel ernstig gewonden zijn bovendien 60 jaar of ouder. Het aandeel senioren onder de verkeersslachtoffers als kwetsbare groep verkeersdeelnemers blijft stijgen, zo wijst deze Staat van Verkeersveiligheid uit. De minister laat in reactie weten te werken aan een plan veilige mobiliteit ouderen. Ze hoopt de Tweede Kamer in het eerste kwartaal van 2021 te kunnen informeren over dit plan.

Investeringen

De minister wijst in haar brief aan de Tweede Kamer bovendien op de miljoenen die ze eerder deze maand uittrok voor investeringen in de veiligheid. “Uit de vele aanvragen die zijn binnengekomen voor een rijksbijdrage aan verkeersveiligheidsmaatregelen blijkt dat de urgentie om de verkeersveiligheid te verbeteren, breed wordt gedragen”, schrijft ze.

Dit investeringsbedrag kan op waardering rekening van SWOV. “Het is positief dat de rijksoverheid voor het eerst in lange tijd substantieel investeert in het verbeteren van de verkeersveiligheid. Dit moet de komende jaren leiden tot concrete maatregelen. Vooral de verkeersveiligheid van fietsers, scootmobielgebruikers en ouderen moet daarmee worden verbeterd, aangezien de ontwikkeling van verkeersdoden in deze groepen de afgelopen tien jaar een stijging laat zien.”

Doelgroepen

Volgens SWOV blijven meer en effectievere maatregelen dus noodzakelijk. Die moeten vooral gericht zijn op fietsers, scootmobielberijders, ouderen en op erftoegangswegen. Fietsers, ouderen en scootmobielgebruikers zijn namelijk in het afgelopen decennium steeds vaker betrokken geraakt bij zware ongevallen en de eerste twee groepen hebben ook een groot aandeel onder de verkeersdoden. Bij de maatregelen zijn een veiliger ingerichte infrastructuur en meer handhaving belangrijk.

Gemiddeld stijgt het aantal verkeersdoden onder fietsers sinds 2010 met 2 procent per jaar. Een stijging die volgens SWOV niet te verklaren is doordat meer mensen zijn gaan fietsen. wel zijn het vaak 80-plussers die een ongeval met de fiets niet overleven. “De vergrijzing van Nederland én het feit dat ouderen fysiek kwetsbaarder zijn, hebben een belangrijke invloed op de stijging van het aantal slachtoffers in deze groep.”

Corona

In de Staat van Verkeersveiligheid 2020 is dus ook naar dit jaar en verder gekeken, al is 2020 nog niet afgelopen. Er kunnen daarom alleen nog maar voorspellingen zijn gedaan. Een moeilijkheid daarbij is dat dit een afwijkend jaar was op het gebied van mobiliteit door de coronacrisis.

Als gevolg van de lockdown nam de mobiliteit vanaf maart sterk af. In juli was deze weer op het gebruikelijke niveau, met uitzondering van het OV. Op basis van de beschikbare gegevens stelt SWOV dat het aantal verkeersdoden nauwelijks is beïnvloed door de tijdelijke teruggang in mobiliteit. Wel raakten minder mensen ernstig gewond. Vooral onder voetgangers, auto-inzittenden, kinderen en op rijkswegen vielen minder slachtoffers.

Toekomst

De verwachtingen voor 2030 en 2040 zijn eveneens onder de loep genomen. Hoewel daarvoor nog veel onzeker is, berekent SWOV dat over nog eens tien jaar 470 tot 580 verkeersdoden zullen vallen en 28.700 tot 31.7000 ernstig verkeersgewonden. Aantallen die niet alleen het Nederlandse streven ver passeren, maar ook de ‘halveringsambitie’ van de EU voor de aantallen in 2030 ten opzichte van die in 2020.

De ambitie van de minister dat er in 2050 nul verkeersslachtoffers vallen, is dan ook nog lang niet in beeld. Daarom is er veel reden om extra maatregelen te nemen voor meer veiligheid. De risicogestuurde aanpak van het Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV) is een stap in de goede richting, maar SWOV roept ook op haast te maken met effectievere maatregelen, of effectieve maatregelen op grotere schaal.

Minister Cora van Nieuwenhuizen zegt te werken aan het nieuw Landelijk Actieplan Verkeersveiligheid. In het LAP 2019-2021 staan maatregelen die de Rijksoverheid zet voor de uitvoering van het SPV. “Met dit nieuwe LAP, dat voor eind 2021 gereed is, wordt beoogd een volgende stevige stap te zetten in het bereiken van de gezamenlijke ambitie van het SPV: nul verkeersslachtoffers in 2050.”

Lees ook:

Auteur: Inge Jacobs

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.