Tweede Kamer (foto JvL - https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/58/Tweede_Kamer_2.jpg/1024px-Tweede_Kamer_2.jpg)

Kamerleden: Rijk moet extra geld uittrekken voor verkeersveiligheid

Verkeersonveiligheid kost de maatschappij 46 miljoen euro per dag. Extra investeringen betalen zich dus terug, maar zijn de politiek partijen bereid om die middelen beschikbaar te stellen? Tweede Kamerlid en verkeersveiligheidswoordvoerder Chris Stoffer (SGP) is duidelijk dat het hoge aantal slachtoffers in 2020 en de jaren daarvoor niet acceptabel is. “Het Rijk moet met substantieel geld over de brug komen.”

Stoffer ging met Kiki Hagen van D66 en Peter van de Knaap van SWOV in gesprek over verkeersveiligheid. Dit gesprek volgde op het nieuws dat de doelstelling van 2020 voor maximaal 500 dodelijke verkeersslachtoffers niet gehaald was en de dringende oproep van de Verkeersveiligheidscoalitie om actie te nemen tegen het hoge aantal slachtoffers in het Nederlandse verkeer.

Investeringen

Zowel Stoffer als Hagen erkenden dat de verkeersonveiligheid aangepakt zou moeten worden met extra geld, al noemden ze geen bedragen. Het D66-Kamerlid wees erop dat staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) de afgelopen jaren al heeft geïnvesteerd in de fiets. Hagen: “Jullie mogen van D66 verwachten dat we onverminderd doorgaan om de mobiliteit per fiets te verbeteren.”

Volgens de partijen in de Verkeersveiligheidscoalitie is de urgentie erg hoog. In 2020 vielen er elke dag twee doden en bijna zestig ernstige verkeersslachtoffers. Van de Knaap licht toe dat er de afgelopen jaren substantieel meer geld is uitgetrokken voor verkeersveiligheid, maar dat het slechts gaat om 20 procent van wat de SWOV en de planbureaus hadden berekend dat er eigenlijk geïnvesteerd zou moeten worden.

Vrijliggende fietspaden

Daarom zijn nog niet alle ambities gehaald. “Al 25 jaar streven we naar vrijliggende fietsvoorzieningen bij 50 kilometer-wegen. In 40 procent van de gevallen is dat nog niet gelukt en daar ligt dus een opgave. Hetzelfde geldt voor verkeershandhaving. Hoewel het de afgelopen jaren weer iets beter gaat, ligt dit nog steeds 60 procent lager dan in 2006. Dat zijn dingen waar je echt in moet willen investeren.”

Stoffer meent dat het gaat om het kennis, aandacht en geld. Nederland heeft het jaren goed gedaan omdat het goed zat op deze drie onderwerpen. “Je hebt geld nodig om investeringen te doen en kennis om dit geld goed in te zetten. Wij moeten zorgen dat die kennis weer in de haarvaten van de infrastructuursamenleving komt en dan middelen erbij zodat je de goede dingen kunt doen.”

Infrastructuur

Een groot deel van de slachtoffers valt op stedelijke en provinciale wegen en fietspaden. Daar is het dus noodzakelijk om de verkeersveiligheid te verbeteren. Tegelijkertijd vrezen veel gemeenten de financiële gevolgen van de coronacrisis. Het nieuwe Tweede Kamerlid van D66 benadrukte dat het draait om het maken van de juiste keuzes.

Hagen wijst erop dat gemeenten vaak óf de weg voor de auto óf voor de fiets aanpakken. De voorkeur ligt momenteel te vaak bij de auto, waardoor de weg niet optimaal wordt ingericht voor fietsers of voetgangers. “Daar is nog winst te behalen. Als je inrichting zo doet dat het goed begaanbaar is voor voetganger en fietser, dan maken mensen sneller de keuze om te voet of met de fiets te komen.”

Van 50 naar 30 kilometer per uur

Stoffer wijst als maatregel op de motie die hij vorig jaar indiende met GroenLinks-Kamerlid Suzanne Kröger om de uitgangssnelheid binnen de bebouwde kom te verlagen naar 30 kilometer per uur. “De auto is groot, sterk en snel. Als je het snelheidsverschil kleiner maakt, zet je een eerste stap. Dan heb je minder verschil tussen die sterke auto en de minder sterke fiets.”

Van de Knaap vult aan: “De gevolgen van een aanrijding bij 30 in plaats van 50 zijn veel beter voor voetgangers en fietsers, dus het is zeker een goede gedachte. Het omdraaien van de norm kan helpen om van gevaarlijke 50 kilometer-wegen af te komen. Tegelijkertijd moet het je het wel goed inrichten. Ook in de huidige 30 kilometer-gebieden vallen nog tientallen doden, dus daar ligt een opgave. Je moet hierin dus echt investeren.”

Gemeenten

Er ligt met name een uitdaging voor gemeenten dus. Mogen de gemeenten naar het Rijk kijken voor financiële hulp? Hagen benadrukt dat het heel belangrijk is dat de opgaves samen worden opgepakt. “Enerzijds: kies voor de juiste inrichting op de lange termijn. En anderzijds: laten we met elkaar bezien hoe we de verkeersveiligheid kunnen verbeteren, want daar is nog wel veel te winnen.”

Stoffer vult aan dat zowel grote als kleine gemeenten met deze uitdaging worden geconfronteerd. In grotere gemeenten zijn er namelijk ook grotere opgaves. “We kunnen blijven praten, maar er moet de komende jaren echt geld bij. Er ligt een mooi Strategisch Verkeersveiligheidsplan en we hebben nu de mogelijkheid om daar een mooie stap in te zetten. En dan geen stap voor de komende vier jaar, maar verder vooruitkijken.”

Bovendien is kennis noodzakelijk. Het SGP-Kamerlid heeft het idee dat er veel kennis is verdwenen bij gemeenten en Rijkswaterstaat. Daarvoor moeten nieuwe mensen worden aangenomen en opgeleid. Met kennisuitwisseling kunnen Rijkswaterstaat en grotere gemeenten ook de kleinere vooruit helpen. “Dat is iets voor de lange adem.”

Toekomst

De Verkeersveiligheidscoalitie vindt de ambitie van de Nederlandse overheid voor nul verkeersdoden in 2050 te ver weg. Om actie te ondernemen, zouden meer concrete doelstellingen nodig zijn. De verkeersveiligheidswoordvoerders van D66 en SGP zijn het daarmee eens. Stoffer: “We moeten een doelstelling in 2030 al neerzetten, we hebben een investeringsprogramma nodig tot 2050 en we moeten de boel structureel aanpakken. Kennis opbouwen, geld ernaast en aan het werk.”

“Aanpakken is sowieso nodig”, bevestigt Hagen. “De doelstellingen voor alle grote thema’s die we aan moeten pakken, moeten we niet doorschuiven tot 2050. Het is heel belangrijk dat we ons afvragen: wat is de doelstelling voor 2030?” Ze belooft ook zich de komende onverminderd hard te blijven maken voor de fiets.

Marianne Dwarshuis van de ANWB sprak deze week tijdens het VerkeersNet Journaal over het manifest van de Verkeersveiligheid. We vroegen haar wat precies het pleidooi was van deze coalitie:

Lees ook:

‘Hoge aantal verkeersdoden vereist dringend actie van Rijksoverheid’

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur voor VerkeersNet en schrijft daarnaast voor verschillende andere vakbladen van Promedia Group, zoals OVPro.nl en TaxiPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.