België vraagt burgers om advies voor verkeersveiligheid

België vraagt burgers om mening voor verlaging aantal verkeersslachtoffers

Hoe pak je bestuurders aan die ondanks eerdere boetes maar verkeersovertredingen blijven begaan? Moeten de straffen hoger? Hoe erg is het om als voetganger een rood licht te negeren als er geen auto aankomt? Hoe moeten weggebruikers de openbare ruimte, zodat iedereen zich veilig voelt op de weg? Dit zijn enkele vragen die de Belgische overheid in een enquête stelt aan haar burgers om samen met de bevolking tot plannen te komen om het aantal verkeersslachtoffers te laten dalen. 

Minister van mobiliteit Georges Gilkinet, de Federale Overheidsdienst Mobiliteit en Vervoer en het Vias Institute lanceren daarvoor het het platform all-for-zero.be. Hier wordt de bevolking ondervraagd over verschillende thema’s rondom de veiligheid van het verkeer. De drie partijen hopen door deze burgerbevraging te begrijpen hoe verkeersonveiligheid door de bevolking wordt ervaren en willen een maatschappelijk debat over verkeersveiligheid op gang brengen. Deze input wordt gebruikt voor een nieuw federaal plan voor de verkeersveiligheid.

“We moeten onze krachten bundelen voor meer verkeersveiligheid en om levens te redden”, aldus de minister. “Overheden, verenigingen, burgers: we komen verder als iedereen samenwerkt. Mijn aanpak voor meer verkeersveiligheid is dan ook: samenwerken, luisteren en overleggen. De beste oplossingen worden samen beslist, of het nu gaat om preventieve, repressieve of corrigerende maatregelen.”

Nul verkeersslachtoffers

Volgens Gilkinet is de nood hoog voor een veiligere (deel)mobiliteit. Het aantal verkeersdoden is in de afgelopen twintig jaar al flink verminderd, maar hij benadrukt dat elk ongeval er één te veel is. Door burgers te ondervragen hopen de minister en Vias de bevolking te betrekken bij de ambitie “All for zero” – een einde aan de hoge onveiligheid op de weg. Bovendien kunnen burgers hun mening geven en ideeën aandragen voor een betere verkeersveiligheid. Dit kan ook in net najaar in gesprek met experts.

In deze enquêtes en de latere burgerpanels, komen drie thema’s aan bod. De eerste draait om het veiliger maken van de openbare ruimte. Hoe is de weg eerlijk en veilig te gebruiken door alle verschillende verkeersdeelnemers? Het tweede thema betreft het vertonen van risicogedrag. Om inzicht te krijgen in de oorzaak van verkeersongevallen, willen het ministerie en Vias graag horen welke motieven burgers hebben om onveilig gedrag te vertonen. Wat is eigenlijk de ‘sociale norm’? Welk gedrag wordt geaccepteerd door verschillende doelgroepen? Als laatste wordt op het platform all-for-zero gevraagd naar de meningen over recidive, sancties en controles.

Steeds opnieuw de fout ingaan

Om het aantal verkeersslachtoffers te laten dalen, is de aanpak van recidivisten namelijk noodzakelijk. Recent onderzoek van het Vias Institute wijst uit dat bestuurders die twee of meer boetes of veroordelingen hebben gekregen veel vaker betrokken zijn bij verkeersongevallen dan niet-recidivisten. Om die conclusie te trekken, heeft het Belgische verkeersinstituut aan 15.000 burgers gevraagd of zij boetes ontvingen tussen 2014 en 2019.

Bij één op de drie verkeersongevallen in België blijkt een bestuurder verwikkeld die meerdere malen in de fout is gegaan. “Er blijkt dus een verband te bestaan tussen het krijgen van een verkeersboete en de betrokkenheid bij een ongeval”, licht Stef Willems, woordvoerder bij Vias toe. “En hoe meer verkeersboetes iemand heeft gehad, hoe vaker hij gemiddeld gezien bij een ongeval is betrokken.”

Alternatieve straffen

Een belangrijk vraagstuk is dan ook hoe deze herhaling te voorkomen is. Hoe leren die veelplegers hun lesje, zodat ze in de toekomst hun gedrag wel aanpassen? Kan dat enkel via hogere boetes of rijverboden? Of zou je voor bepaalde overtredingen een beroep kunnen doen op alternatieve straffen, zoals begeleiding door middel van het alcoholslot of vormingen voor overtreders die veel te snel gereden hebben?

Eerder onderzoek van Vias Institute heeft uitgewezen dat alternatieve sancties een succes kunnen zijn.  Automobilisten die veroordeeld werden tot het volgen van een cursus nadat ze met alcohol achter het stuur kropen, bleken daarna veel minder geneigd opnieuw de fout in te gaan. Het percentage recidivisten lag 41 procent lager dan bij verkeersovertreders die een klassieke straf kregen, zoals een geldboete of een tijdelijk rijverbod. “Bij een geldboete ben je er na het betalen meteen vanaf”, licht Willems toe. “Maar een vorming duurt twintig uur. Automobilisten worden veel meer geconfronteerd met hun eigen gedrag.”

Betere verkeersveiligheid

Hoewel het aantal verkeersdoden in de afgelopen twintig jaar flink is verbeterd, wil de federale regering in België deze verkeersveiligheid verder verbeteren. Georges Gilkinet: “Helaas gebeuren er elke week nog te veel tragedies op onze wegen, te veel mensen verliezen het leven, te veel gezinnen worden kapotgemaakt. Onze ambitie is duidelijk: geen enkele verkeersdode. Om die “All For Zero” waar te maken, wil ik elke Belg aansporen, door een participatieve aanpak van verkeersveiligheid.”

Van 7 juli tot 30 september 2021 kunnen mensen eerst online hun stem laten horen, via een enquête, om zo bij te dragen aan een vrijere mobiliteit in de toekomst. In september kunnen zij ook in gesprek met experts in enkele burgerpanels. De resultaten hieruit moeten worden gebruikt voor het eerste Federaal Verkeersveiligheidsplan in België. “Ik nodig iedereen van harte uit om mee te werken aan de enquête en zich op te geven voor een van de panels. Wij hebben ieders mening nodig om dit mobiliteitsbeleid, aangepast aan de noden en de realiteit, samen vormgeven. Veiligheid op de weg is cruciaal om van uw mobiliteit een vrijheid te maken”, besluit de federale minister.

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Maak gebruik van de exclusieve aanbieding

Bekijk de aanbieding

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur voor VerkeersNet en schrijft daarnaast voor verschillende andere vakbladen van Promedia Group, zoals OVPro.nl en TaxiPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.