Fietsers op rotonde in Amersfoort
Onderzoek

‘Groot gat tussen ambities afname verkeersslachtoffers en realiteit’

Bron: IJ

Het aantal verkeersongevallen op Nederlandse rijkswegen zal de komende jaren juist gaan toenemen. Ondanks geplande projecten die beogen de verkeersveiligheid te verbeteren, vallen er in 2030 op rijkswegen waarschijnlijk tussen de 75 en 185 dodelijke verkeersslachtoffers. In 2020 waren dat er 58. Dit blijkt uit voorspellend onderzoek van Deloitte. 

Deloitte heeft met behulp van data-analyses en machine learning-technieken voorspellingen kunnen doen over het aantal verkeersongevallen in 2030. De onderzoekers keken naar 10.000 rijkswegsecties. Door verschillende databronnen bij elkaar te brengen en een algoritme te ontwikkelen dat voorspellingen kan maken, heeft Deloitte kunnen voorspellen hoe veel dodelijke verkeersongevallen gaan plaatsvinden in 2030. Dit gebeurt op basis van historische data over verkeersongevallen en CPB-data over de verwachte toegenomen mobiliteit. Zij plaatsen daardoor twijfels bij de haalbaarheid van de overheidsdoelen voor een halvering van het aantal verkeersslachtoffers in 2030 en nul verkeersdoden in 2050.

Meer slachtoffers door drukkere wegen

De afgelopen twee jaar was het vaak rustig op de weg door de coronabeperkingen. Maar van september tot november 2021 was de drukte op snelwegen weer als vanouds. En het Centraal Planbureau voorspelt dat de drukte op snelwegen de komende jaren alleen maar zal toenemen. Bovendien schommelt het aantal dodelijke slachtoffers op het hele Nederlandse wegennet al een decennium lang rond de 600. Specifiek op rijkswegen gaat het om circa 80 verkeersdoden. In 2020 was wel een daling zichtbaar, maar die is te verklaren door de afname van het verkeer door corona.

Door alle data te analyseren, concludeert Deloitte dat er in 2030 tussen de 75 en 185 dodelijke slachtoffers worden verwacht. Dat is een toename van tussen de 29 of zelfs 219 procent. “De voorspelling heeft een behoorlijke bandbreedte doordat de gebruikte cijfers voor de voorspelling uiteenlopen”, aldus Deloitte. Als de mobiliteit minder groeit, zal de toename van het aantal verkeersdoden minder hard stijgen. Ook het thuiswerken kan een positief gevolg hebben.

Data

De onderzoekers voegden in deze studie verschillende open source-datasets samen. Ze keken naar informatie uit het Nationaal Wegenbestand (NWB), het Bestand Geregistreerde Ongevallen (BRON), Intensiteiten op Wegvakken (INWEVA) en Weggegevens Rijkswegen (WEGGEG). Dit leidde tot beschrijvende informatie over 10.218 wegsecties in 2018 en zelfs 13.723 secties in 2019.

Voor elke sectie zijn er 21 wegkenmerken. Het bleek dat de lengte van een wegsectie en de verkeersintensiteit de belangrijkste variabelen zijn voor de voorspelling van een dodelijk verkeersslachtoffer. Daarnaast spelen rijstrookwissels, de aanwezigheid van gescheiden rijbanen en wegbermen met een geleideconstructie een belangrijke rol.

Projecten

In dit rapport gaan de onderzoekers ervan uit dat auto’s in 2030 nog niet aanzienlijker veiliger zijn geworden en dat het gedrag van weggebruikers grotendeels hetzelfde blijft als in 2018. Dat is het ijkjaar dat voor deze studie is gebruikt. Ze hebben gesprekken gevoerd met verkeersexperts die die aannames bevestigen. Tegelijkertijd hebben ze rekening gehouden met lopende en geplande verkeersprojecten.

In dit rapport lijken dit soort projecten maar weinig bij te dragen aan meer verkeersveiligheid. Bij negen onderzochte projecten was het verbeteren van de verkeersveiligheid een primair doel, bij de andere zes een aanvullend voordeel. Daar waren de primaire doelen bijvoorbeeld meer doorstroming, het ontlasten van sluiproutes en het verbeteren van de weginrichting. Het aantal ongevallen neemt hierdoor wel iets af, maar slechts marginaal.

Tekst loopt door onder afbeelding

Resultaten onderzoek verkeersveiligheid Deloitte

Provinciale en gemeentelijke wegen

Op dit moment vallen de meeste verkeersslachtoffers op provinciale of gemeentelijke wegen. Maar het is lastig om data hierover te gebruiken voor vergelijkende en voorspellende analyses, omdat de hoeveelheid beschikbare data verschilt. De onderzoekers wijzen erop dat deze overheidsinstanties wel degelijk dit soort voorspellende onderzoeken kunnen uitvoeren als ze de data beter en meer gestructureerd gaan verzamelen.

Daarbij erkennen de onderzoekers zelf dat de groep dodelijke slachtoffers relatief te klein is voor goedwerkende voorspellende modellen. Daarom is het model in dit geval getraind met cijfers van het totaal aantal ongevallen en zijn de cijfers die hieruit kwamen geëxtrapoleerd naar het aantal dodelijke slachtoffers. Daarbij is hier gekozen om te werken met een foutmarge van twee ongevallen per wegsectie.

Maatregelen

Door de mobiliteitssector wordt al langer gevraagd aan de politiek om extra maatregelen te nemen om het doel van nul verkeersdoden in 2050 te behalen. Meer geld, een slimmere weginrichting en betere fietsinfrastructuur en een verlaging van de maximumsnelheid zijn in ieder geval enkele maatregelen waarvoor wordt gepleit. In dit onderzoek is het effect van zulke aanvullende maatregelen niet meegenomen.

Lees ook:

U las zojuist één van de gratis premium artikelen

Onbeperkt lezen? Maak gebruik van de exclusieve jaaraanbieding: € 7,50 i.p.v. € 10,50. 

Bekijk de aanbieding

Auteur: Inge Jacobs

Inge Jacobs is vaste redacteur voor VerkeersNet en schrijft daarnaast voor verschillende andere vakbladen van Promedia Group, zoals OVPro.nl en TaxiPro.nl.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.